Πίνακας περιεχομένων παρόντος τεύχους
Γυναίκες απέναντι στον καθρέφτη του θείου λόγου
Η Πρίσκιλλα και ο Ακύλας
Μαζί για πάντα (Β)
Το πρώτο μέρος στο προηγούμενο τεύχος
Με τούτη τη δεύτερη συνέχεια ολοκληρώνουμε την αναδημοσίευση του ομότιτλου μικρού βιβλίου του κ. Στ. Μπαϊρακτάρη, όπου οι δύο αυτές μορφές της αποστολικής Εκκλησίας παρουσιάζονται σε διηγηματική παρουσίαση και ιστορική αλληλουχία, η οποία δίνει μια πιο ολοκληρωμένη εικόνα για τη ζωή και το έργο τους. Στο κείμενο υπάρχουν κάποια πρόσθετα στοιχεία, αναπόφευκτα για τις ανάγκες της διήγησης. |
4. Επιστροφή στη Ρώμη
Λίγο αργότερα αποφασίστηκε να φύγει το δραστήριο ζευγάρι για τη Ρώμη, εφόσον ο Παύλος είχε την επιθυμία να επισκεφθεί προσεχώς τη μεγάλη πρωτεύουσα.
Φαίνεται ότι το διάταγμα του Κλαυδίου, που εξόριζε τους Ιουδαίους από τη Ρώμη, είχε εν τω μεταξύ ανακληθεί. Εξάλλου από το 54 μ.Χ. ένας νέος αυτοκράτορας, πολύ διαφορετικός, βρισκόταν στον θρόνο της κραταιάς Ρώμης.
Έτσι ο Ακύλας και η Πρίσκιλλα ξαναγύρισαν στην πρωτεύουσα της αυτοκρατορίας.
Με συγκίνηση θα ξαναείδαν την αγαπημένη τους Ρώμη, ύστερα από μια δεκαετία περίπου. Η μεγάλη πρωτεύουσα τους θύμιζε τα νεανικά τους χρόνια και κυρίως την πρώτη τους γνωριμία εκεί...
Στα χρόνια που πέρασαν πολλά είχαν αλλάξει. Κυρίως είχε αυξηθεί αρκετά ο αριθμός των πιστών. Συνάντησαν εκεί εκλεκτούς αδελφούς και αδελφές: Τον Στάχυ, τον Φλέγοντα, τον Νηρέα. Τη Μαριάμ, την Τρύφαινα, την Περσίδα. Τον Ανδρόνικο και την Ιουνία, τον Φιλόλογο και την Ιουλία.
Φαίνεται ότι τα οικονομικά τους, τους επέτρεψαν να πιάσουν ένα ευρύχωρο σπίτι, για να το κάνουν και «κατ’ οίκον εκκλησίαν». Ίσως να πήγαν καλά οι δουλειές στο εργαστήριο τους, ίσως να υπήρξε και κάποια προσέγγιση με την ευκατάστατη οικογένεια της Πρίσκιλλας.
Με κέντρο την «κατ’ οίκον εκκλησίαν» του, το ζεύγος ανέπτυξε μεγάλη ιεραποστολική δράση — πράγμα που ικανοποιούσε και τον Παύλο, καθώς έφταναν ως αυτόν οι σχετικές πληροφορίες.
Το εκλεκτό ζεύγος από χρόνια επιθυμούσε να δει τον Παύλο στη Ρώμη. Γιατί θα ήταν σπουδαίο ν’ ακουστεί ένας τέτοιος κήρυκας στο κέντρο του κόσμου. Την επίσκεψη αυτή την προετοίμαζε το ζεύγος, τώρα μάλιστα που ο αριθμός των πιστών στη μεγάλη πρωτεύουσα είχε αυξηθεί.
«Είναι προφανές πως, αν και δεν είχε ποτέ βρεθεί στη Ρώμη, ο Παύλος δεν αγνοούσε τις συνθήκες ζωής των χριστιανών εκεί. Χωρίς αμφιβολία κάθε τόσο η Πρίσκιλλα και ο Ακύλας θα του έστελναν μηνύματα, ενημερώνοντάς τον για τις συνθήκες που θα έπρεπε να περιμένει όταν θα έκανε το ταξίδι που σχεδίαζε προς την πρωτεύουσα» (Ι. Εμμανουήλ).
Την άνοιξη του 57 μ.Χ. έφτασε στη Ρώμη η Φοίβη από την Κόρινθο, κρατώντας στα χέρια της ένα θησαυρό: την προς Ρωμαίους Επιστολή. Η Φοίβη ήταν διάκονος της Εκκλησίας των Κεγχρεών της Κορίνθου και σ’ αυτήν εμπιστεύθηκε ο Παύλος να μεταφέρει στην πρωτεύουσα της αυτοκρατορίας το πνευματικό του μεγαλούργημα.
Το εκλεκτό ζευγάρι, που ασφαλώς γνώριζε τη Φοίβη από την Κόρινθο, τη δέχτηκε με μεγάλη χαρά. Εκεί, στην «κατ’ οίκον εκκλησίαν» τους, διαβάστηκε για πρώτη φορά η προς Ρωμαίους Επιστολή, “το βαθύτερο γραπτό του κόσμου”. Στο τέλος της Επιστολής ο Απόστολος έγραφε χαιρετισμούς προς διαφόρους αδελφούς και αδελφές. Και ιδιαίτερη μνεία έκανε για την Πρίσκα και τον Ακύλα.
Έγραφε ο Παύλος: «Χαιρετισμούς στην Πρίσκα και στον Ακύλα, τους συνεργάτες μου στο έργο του Ιησού Χριστού. Διακινδύνεψαν τη ζωή τους για χάρη μου και τους ευχαριστώ, όχι μόνο εγώ, αλλά και όλες οι εκκλησίες των εθνών. Να δώσετε χαιρετισμούς και στην εκκλησία που συναθροίζεται στο σπίτι τους» (Ρωμ. 16/ ις/3-5).
Το 61 μ.Χ. έφτασε ο Παύλος στη Ρώμη, ύστερα από ένα δραματικό ταξίδι στη φουρτουνιασμένη Μεσόγειο... Έφτασε βέβαια «δέσμιος», αλλά οι συνθήκες της κρατήσεώς του ήταν κάπως υποφερτές. (Πράξ. 28/κη/16-31).
Θα ήταν ασφαλώς μεγάλη η συγκίνηση του ιερού ζεύγους να υποδεχτεί στη Ρώμη τον Μεγάλο Παύλο. Αλλά και για όλους τους αδελφούς και αδελφές ήταν χαρά και ευλογία η παρουσία του στην πρωτεύουσα της αυτοκρατορίας. Ο Παύλος δεν ήταν πια τόσο ακμαίος, όπως τον είχαν γνωρίσει πριν από 18 περίπου χρόνια ο Ακύλας και η Πρίσκα στην Κόρινθο. Ήταν ταλαιπωρημένος και γερασμένος, αλλά παρέμενε πάντοτε μεγαλόπνοος και οδηγητικός.
Αυτή την εποχή άρχισε να ετοιμάζεται η προς Εβραίους Επιστολή. Ο Παύλος ήθελε να γράψει μια Επιστολή—Πραγματεία, που να απευθύνεται προς τους “εξ Εβραίων” χριστιανούς, που αντιμετώπιζαν τους διωγμούς και την περιφρόνηση των ομοεθνών τους. Συνεργάτες για τη δύσκολη αυτή συγγραφή πιθανότατα χρησιμοποίησε το εκλεκτό ζεύγος και κυρίως την Πρίσκιλλα. Ίσως να χρησιμοποιήθηκε και ο λόγιος Απολλώς, που ήταν και αυτός μαθητής της Πρίσκιλλας και του Ακύλα.
Η προς Εβραίους Επιστολή φαίνεται ότι εστάλη από τη Ρώμη στην Έφεσο, για να στηρίξει τους “εξ Εβραίων” αδελφούς όλης της Ανατολής, με λόγια θεόπνευστα και πραγματικά καρδιοτονωτικά: «Σηκώστε τα χαλαρωμένα χέρια σας και στεριώστε τα παραλυμένα γόνατα» (Εβρ. 12/ιβ/12).
5. Και πάλι στην Έφεσο
Αυτή την εποχή κρίθηκε σκόπιμο να φύγει το ιερό ζεύγος πάλι για την Έφεσο. Εκεί, στην Ασία, είχε ανοιχθεί σπουδαία πόρτα για το Ευαγγέλιο και είχαν πληθύνει οι «Εκκλησίες της Ασίας» (Α~ Κορ. 16/ις/9 και 19). Χρειαζόντουσαν, λοιπόν, πνευματικοί εργάτες πεπειραμένοι και δραστήριοι.
Ταξιδεύοντας για την Ανατολή, ασφαλώς θα πέρασαν από την Κόρινθο. Έτσι ο Ακύλας και η Πρίσκιλλα ξανάβλεπαν –ίσως για τελευταία φορά– την αγαπημένη τους πόλη. Εκεί είχε πληθύνει τώρα ο αριθμός των χριστιανών. Υπήρχαν εκλεκτοί αδελφοί, εκλεκτές αδελφές και ωραία ανδρόγυνα, αλλά δεν έλειπαν και οι «ατάκτως περιπατούντες»... Εκεί ξανασυνάντησαν τον Στεφανά και τη γυναίκα του, τον Φουρτουνάτο, τον Αχαϊκό, τη Φοίβη, τον Επαινετό, τη Χλόη και τόσους άλλους.
Φτάνοντας στην Έφεσο, τους περίμενε ένα έργο πολύ μεγάλο και δύσκολο. Πρώτα-πρώτα έπρεπε να βοηθήσουν τον νεαρό και φιλάσθενο Τιμόθεο, που ήταν επίσκοπος στην πόλη.
Πέρα όμως από την Έφεσο, στις εκτάσεις “των κατά Ασίαν παροικιών”, υπήρχαν οι «Εκκλησίες της Ασίας», όπου έπρεπε να δράσει ο Ακύλας ως επίσκοπος με την ισχυρή συμπαράσταση της Πρίσκιλλας.
Το 68 μ.Χ. έφτασε στην Έφεσο η Β~ προς Τιμόθεον Επιστολή από τον φυλακισμένο Παύλο, που ήταν η τελευταία Επιστολή του, το “κύκνειον άσμα” του. Σ’ αυτή την Επιστολή ο Απόστολος κάνει έναν απολογισμό του έργου του και αποχαιρετά τους δικούς του. Γράφει στον Τιμόθεο: «Χαιρέτισε την Πρίσκα και τον Ακύλα» (Β~ Τιμ. 4/δ/19). Αυτό τον χαιρετισμό θα τον δέχτηκε ασφαλώς με μεγάλη συγκίνηση το εκλεκτό ζευγάρι.
Το συγγραφικό έργο του Παύλου (οι 14 Επιστολές) άρχισε με την Α~ προς Θεσσαλονικείς Επιστολή, που την έγραψε στο εργαστήριο του ζεύγους, και τελείωσε με την Β~ προς Τιμόθεον Επιστολή, στον επίλογο της οποίας αποχαιρετά το ζεύγος.
Λίγο αργότερα, στις αρχές του καλοκαιριού του 68 μ.Χ., έφτασε και στην Ασία η είδηση ότι ο Παύλος «τον δρόμον τετέλεκεν»... Ο δήμιος του Νέρωνα έθεσε τέρμα στην πιο πολύτιμη ζωή που αφιερώθηκε ποτέ στην υπηρεσία του Χριστού!
Μπορούμε να φανταστούμε πόσο μεγάλη ήταν η συγκίνηση όλων των αδελφών και κυρίως του Ακύλα και της Πρίσκιλλας...
6. Προς την Αιωνιότητα
Τώρα, μετά την εκδημία του Παύλου, το εμπνευσμένο ζευγάρι πρέπει να πάρει νέες δυνάμεις και να συνεχίσει την ιεραποστολική δράση του. Όλες οι περιοχές πέρα από την Έφεσο, οι “κατά Ασίαν παροικίες”, πρέπει ν’ ακούσουν το μήνυμα του Ευαγγελίου.
Εδώ τώρα το έργο είναι μεγάλο και πολύμοχθο. Πρέπει ν’ αγωνισθούν πολύ. Αλλά δεν θα βρεθεί ένας Λουκάς να γράψει τις “Πράξεις του Αγίου Ζεύγους”. Αυτή η ιστορία θα γίνει γνωστή μόνο «εν εκείνη τη Ημέρα»...
Εν τω μεταξύ έχουν προχωρήσει και στην ηλικία. Η Πρίσκιλλα δεν είναι πια νέα. Το ρόδινο σπαθί της ομορφιάς της έχει λυγίσει. Και του Ακύλα έχουν γκριζάρει τα μαλλιά ... Ωστόσο διατηρούν και οι δύο τον ίδιο ιεραποστολικό ενθουσιασμό! Και, κάνοντας έναν απολογισμό, έχουν την ηθική ικανοποίηση ότι αφιέρωσαν τη ζωή τους για να υπηρετήσουν την Πίστη τους και τα ιδανικά τους και έζησαν τη θεόπνευστη εντολή: «Τίμιος ο γάμος εν πάσι και η κοίτη αμίαντος» (Εβρ. 13/ιγ/4).
Φαίνεται ότι το εκλεκτό ζευγάρι δεν είχε παιδιά. Αυτό ίσως να ήταν μια ειδική χάρη από τον Κύριο, για να μπορέσουν να δράσουν πιο απερίσπαστοι στον ιεραποστολικό αγρό. Γιατί, αν η τεκνογονία είναι μεγάλη ευλογία, έτσι και η ατεκνία μπορεί, σε ορισμένες σπάνιες περιπτώσεις, να είναι έργο της Θείας Προνοίας.
Αυτή την εποχή οι διωγμοί εναντίον των χριστιανών συνεχίζονται, αλλά το ηρωικό ζεύγος πρέπει να κρατηθεί γερά στην πίστη και να στηρίξει και άλλους πολλούς. Κανείς δεν πρέπει να λυγίσει. Η απόλυτη πεποίθηση είναι ότι έχουμε Αρχιερέα Μέγα, τον Ιησού, που μπήκε στους ουρανούς και ο Οποίος μπορεί να μας ενισχύει (Εβρ. 4/δ/14-16).
Τώρα ο Ακύλας και η συναγωνίστριά του είναι έτοιμοι και για το μαρτύριο. Όταν έρθει αυτή η ώρα θα προχωρήσουν απτόητοι. Μπροστά θα πάει —πάντα αποφασιστική— η Πρίσκιλλα και θα την ακολουθήσει και ο Ακύλας της.
Καί τους δύο τους εμπνέει η σκέψη ότι ο Μέγας Παύλος τους έχει κλείσει ραντεβού «εν εκείνη τη ημέρα», όταν όλοι οι πιστοί, μέσα στο φως της αναστάσεως, θα παραλάβουν τα ένδοξα στεφάνια τους από τον Κύριο, τον Δίκαιο Κριτή (Β~ Τιμ. 4/δ/6-8).
Είθε το όμορφο παράδειγμα των πιστών αυτών ανθρώπων
να βρίσκει μιμητές και μιμήτριες στη σημερινή εκκλησία που τόσο έχει ανάγκη από τέτοια πνευματικά αναστήματα. |
