"...δος τον λογαριασμόν της οικονομίας σου..."

Υπάρχει και το Χρηματιστήριο...

Στις μέρες που ζούμε ο Ναός που απολαμβάνει τη μεγαλύτερη προσοχή στη χώρα μας δεν ανήκει στο ορθόδοξο ή το καθολικό δόγμα, αλλά ούτε καν στο χριστιανισμό. Ο Ναός στον οποίο αποβλέπουν οι περισσότεροι "πιστοί" είναι το Χρηματιστήριο. Όσο δε και αν τα παραπάνω ακούγονται αστεία, οι συμπατριώτες μας, που στην πλειοψηφία τους λατρεύουν τον αρχαίο θεό Μαμωνά, έχουν αποκτήσει πρόσβαση και στο Ναό του Χρήματος. Ως και η Ιερά Σύνοδος της ελλαδικής εκκλησίας συζήτησε το θέμα, εξετάζοντας κατά πόσον θα έπρεπε να επενδύσει χρήματα στο Χρηματιστήριο, και μάλλον θα είχε προχωρήσει αν δεν γινόταν θόρυβος από τον Τύπο.

Στο άρθρο αυτό πλησιάζουμε το θέμα με σκοπό να συνάξουμε κυρίως πρακτικά οφέλη. Σε άλλα που θα ακολουθήσουν θα δούμε και αρκετά πνευματικά.

(Ι) Η ΠΡΑΚΤΙΚΗ ΠΛΕΥΡΑ

Ο άνθρωπος θέλει πάντα να κερδίζει κι αυτό δεν είναι κακό. Ο γεωργός σπέρνει για να συνάξει πολλαπλάσιους καρπούς. Ο κτηνοτρόφος φροντίζει το κοπάδι του για να κερδίσει από τα νεογέννητα. Ο τεχνίτης κοπιάζει στην κατασκευή κάποιου αντικειμένου προσδοκώντας να εισπράξει κάποια τιμή σε αντάλλαγμα του κόπου του. Ο έμπορος αποθηκεύει και εμπορεύεται τα διάφορα είδη με σκοπό να μετατρέψει σε κέρδος την επένδυσή του. Το ίδιο και εκείνος που επενδύει κάποια κεφάλαια σε μια επιχείρηση το κάνει για να εισπράξει οφέλη.

Η λέξη "κέρδος" και οι συγγενικές της δεν είναι σπάνιες στις σελίδες των Αγίων Γραφών. (Ακόμη και ο αμαρτωλός έρχεται στον Χριστό για να κερδίσει, όμως αυτή τη φορά σε αξίες πνευματικές, αλλά γι’ αυτά θα μιλήσουμε παρακάτω).

Όταν κάποιος ιδρύει ή συμμετέχει σε μια επιχείρηση, έχει τρία ενδεχόμενα: (1) Να κερδίσει, (2) Να χάσει, ή (3) Να μείνει με το αρχικό του κεφάλαιο. (Αυτό το τρίτο είναι επίσης χάσιμο, αφού δεν υπήρξε κέρδος, πάντως είναι το λιγότερο κακό).

Η λειτουργία της οικονομίας με μετοχές δεν είναι κάτι καινούργιο. Πάντα οι άνθρωποι, όταν έφτιαχναν ένα εταιρικό ή κάποιο συνεταιρισμό, είτε το έλεγαν είτε όχι, στην πραγματικότητα μετοχές μοιράζανε, είτε ήταν μέτοχοι εξίσου, είτε ο ένας είχε περισσότερο μερίδιο από τον άλλο ή τους άλλους συνεταίρους, και στη συνέχεια μπορούσε κάποιος να αγοράσει το μερίδιο ενός άλλου μετόχου για ν’ αυξήσει το δικό του κ.ο.κ. Οι μετοχές αποκτώνται επίσης είτε με αγορά μεριδίου είτε με κληρονομιά ή δωρεά από τον προηγούμενο κάτοχό τους.

Το Χρηματιστήριο στην ουσία είναι μια κρατική υπηρεσία μέσω της οποίας μπορεί κάποιος να επενδύσει σε μεγάλες επιχειρήσεις αλλά και οι τελευταίες να εξασφαλίσουν κεφάλαια για την επέκταση των δραστηριοτήτων τους. Με τον τρόπο αυτό εξυπηρετείται η οικονομία αλλά και το Κράτος, που λειτουργεί ως μεσάζων, εξασφαλίζει κέρδη από τη σχετική φορολογία.

Οι Έλληνες απόκτησαν ενδιαφέρον για το Χρηματιστήριο μόλις το τελευταίο διάστημα, είτε επειδή δεν υπήρχαν χρήματα είτε επειδή δεν γνώριζαν την πόρτα του. Σήμερα, όμως, όχι μόνο έγινε της μόδας αλλά και πολλοί το είδαν σαν ένα άλλο "καζίνο", σαν ένα τυχερό παιχνίδι που θα μπορούσε να τους αποφέρει γρήγορο και εύκολο κέρδος. Όπως στο παραμύθι, που κάποιος έπαιζε με το μαγικό αυλό και μάγευε τα παιδιά του κόσμου ώστε να τον ακολουθήσουν, τώρα "κάποιος" παίζει τη "φλογέρα" τού εύκολου κέρδους παρασύροντας πλούσιους και φτωχούς.

Βλέπετε, δίπλα στην υγειά λειτουργία της οικονομίας, υπάρχει και εκείνη του τζόγου, όπου οι "επενδυτές" δεν αποβλέπουν στο κέρδος που μπορεί να αποφέρει μια τίμια αξιοποίηση των κεφαλαίων τους, που με αποδοτική εργασία και σωστή στρατηγική θα μπορέσουν να αποφέρουν ένα λογικό κέρδος, αλλά επιδιώκουν να κερδίσουν γρήγορα.

Για το σκοπό αυτό αλλάζουν συνεχώς μετοχές, προσπαθώντας να αγοράσουν φτηνά (συνήθως εκμεταλλευόμενοι την επείγουσα ανάγκη κάποιου για μετρητά). Το ίδιο κάνουν για να περιορίσουν τις ζημιές τους, όταν βιάζονται να "ξεφορτωθούν" μη παραγωγικές μετοχές που έχουν, σε κάποιο κορόιδο που, χωρίς να γνωρίζει την πραγματική τους αξία, αγοράζει "άδεια χαρτιά", δηλαδή μετοχές χωρίς αντίκρισμα.

Συνεπώς, στις περισσότερες φορές, για να υπάρξει κέρδος πρέπει να βρεθεί ένα "θύμα", όμως αυτό, δυστυχώς, δεν φαίνεται να συγκινεί τους "παίχτες" του Χρηματιστηρίου. "Ας πρόσεχε!" θα σου πουν, χωρίς ντροπή.

Ποιο είναι το λειτούργημα που επιτελεί αυτή την εποχή το Χρηματιστήριο στην Ελλάδα; Προς το παρόν κάνει τους φτωχούς φτωχότερους και μερικούς πλούσιους πλουσιότερους. Το ανέκδοτο των ημερών λέει: "Μπορείς να κάνεις μια μεγάλη περιουσία μικρή αν την παίξεις στο χρηματιστήριο!.."

Ύστερα από τα παραπάνω θα τολμούσαμε να πούμε ότι όσοι παίζουν στο Χρηματιστήριο με αυτό τον τρόπο, είναι "νόμιμοι κακοποιοί" και, φυσικά, δεν μπορεί να έχουν αγαθές σχέσεις με τον Χριστό και το Ευαγγέλιο. Το λέμε αν και γνωρίζουμε εξαρχής, ότι μπορεί να υπάρχουν κάποιοι που θα θιγούν από αυτή τη θέση μας, όμως η αλήθεια είναι τόσο φανερή, που καλά θα κάνουν, αν δεν το έχουν καταλάβει, να εγκαταλείψουν αυτά τα "παιχνίδια του Μαμωνά", που αποβλέπουν να οδηγήσουν ανθρώπους σε παγίδα και καταστροφή και αυτοκτονίες.

Βέβαια ο λόγος του Θεού έχει μιλήσει γι’ αυτά τα πράγματα από αρχαιοτάτων χρόνων. Ο Παύλος έγραψε στον Τιμόθεο πως, "όσοι θέλουσι να πλουτώσι, πίπτουσιν εις πειρασμόν και παγίδα, και εις επιθυμίας πολλάς ανοήτους και βλαβεράς, αίτινες βυθίζουσι τους ανθρώπους εις όλεθρον και απώλειαν. Διότι ρίζα πάντων των κακών είναι η φιλαργυρία^ την οποίαν τινές ορεγόμενοι, απεπλανήθησαν από της πίστεως, και διεπέρασαν εαυτούς με οδύνας πολλάς". Και στη συνέχεια πρότεινε τη χριστιανική πρακτική που λέει: "Έχοντες δε διατροφάς και σκεπάσματα, ας αρκώμεθα εις ταύτα" (Α' Τιμ. 6/ς/8-10), αλλά πόσοι τα προσέχουν;

Μας προειδοποιεί, λοιπόν, ο λόγος του Θεού, γι’ αυτό δεν δικαιολογούμαστε αν πέφτουμε σε τέτοιες παγίδες, όπως πολλοί συμπατριώτες μας, αυτούς που ο Τύπος αποκαλεί ήδη "εγκλωβισμένους", επειδή παρασύρθηκαν αφελώς στο παιχνίδι του εύκολου κέρδους με αποτέλεσμα τώρα όχι μόνο να μην μπορούν να πάρουν πίσω τα χρήματά τους, αλλά και να μην ξέρουν αν τα "χαρτιά" που αγόρασαν θα αποκτήσουν στο μέλλον κάποια αξία...

Πολλοί από τους σύγχρονους "επενδυτές", εντούτοις -και δυστυχώς γι΄ αυτούς-, νομίζουν ότι μπορούν να "κερδίζουν" χωρίς να κοπιάζουν. Ακόμη και αν αυτό συμβεί μερικές φορές, δεν είναι δυνατόν να γίνεται παντοτινά. Σαν αποτέλεσμα και τα "χαρτιά" που αλλάζουν χέρια στο Χρηματιστήριο, δεν είναι δυνατό να αποκτούν αξία από τη μία μέρα στην άλλη. Οι μεταβολές στις τιμές που προκύπτουν, λοιπόν, τις περισσότερες φορές είναι πλαστές, τεχνητά διαμορφωμένες, ώστε κάθε λίγο να χρειάζονται "διορθώσεις" που συμβαίνουν σε βάρος των πλεονεκτών.

Υπάρχουν επίσης και πολλοί άνθρωποι που όχι μόνο έχουν μεγάλη ιδέα για τα χρήματα, αλλά κατάντησαν στη ζωή τους, "αδηφάγοι, οίτινες δεν γνωρίζουσι χορτασμόν (...) οίτινες δεν γνωρίζουσι σύνεσιν (...) είναι εστραμμένοι προς την οδόν αυτών, έκαστος εις το μέρος αυτού, διά το κέρδος αυτών" (Ησ. 56/νς/11). Αλλά είναι ο άνθρωπος πράγματι "αδηφάγος"; Όχι μόνο δε μπορεί να τρώει τα πάντα αλλά συχνά, λόγω ασθένειας ή παχυσαρκίας, δεν μπορεί να φάει και όσα οι άλλοι συνάνθρωποί του. Δεν ενδιαφέρονται συνεπώς να κερδίσουν για να καλύψουν ανάγκες τους, αλλά για την ηδονή του κέρδους.

Απέναντι στους ανθρώπους που ενδιαφέρονται για το υλικό κέρδος, ο Ιάκωβος θα γράψει: "Έλθετε τώρα οι λέγοντες, Σήμερον ή αύριον θέλομεν υπάγει εις ταύτην την πόλιν, και θέλομεν κάμει εκεί ένα χρόνον, και θέλομεν εμπορευθή και κερδήσει^ οίτινες δεν εξεύρετε το μέλλον της αύριον^ διότι ποία είναι η ζωή σας; είναι τωόντι ατμός όστις φαίνεται προς ολίγον, και έπειτα αφανίζεται" (Ιακ. 4/δ/13-14). Σύντομη είναι η ζωή μας, αγαπητοί. Ποιος γνωρίζει το αύριο; Ένα σύννεφο είναι που φαίνεται για λίγο και ύστερα "αφανίζεται".

Θα μπορούσαμε προφανώς να γεμίσουμε αρκετές ακόμη σελίδες αναφέροντας τις οικονομικές συμβουλές της Αγίας Γραφής. Έτσι όμως θα ξεφεύγαμε από το σκοπό αυτού του περιοδικού.

Αν είχαν προσέξει οι νεόκοποι "επενδυτές" τις γενικές συμβουλές οι οποίες υπάρχουν στις Άγιες Γραφές θα είχαν προστατευτεί ώστε να μην πέσουν στις παγίδες που με "ευγενικό τρόπο" τους έκλεψαν τα χρήματα.

Κυρίως όμως οι Γραφές προσφέρουν συμβουλές και κατευθύνσεις για μόνιμα και παντοτινά κέρδη. Κέρδη που δεν κινδυνεύουν ούτε από κλέφτες, ούτε από τα "κραχ" των Χρηματιστηρίων. Σ’ αυτά τα κέρδη θα αναφερθούμε στο επόμενο τεύχος, εφόσον ο Θεός το επιτρέψει.